Kolejne klasyczne metody ekspertyzy pisma ręcznego

Metoda Langenbrucha należy do metod historycznych w badaniach pisma ręcznego i w praktyce kryminalistycznej nie była szeroko stosowana. Według jej twórcy metoda ta mogła być wykorzystywana przede wszystkim do analizy krótkich zapisów, takich jak podpisy czy adresy na kopertach, choć teoretycznie dopuszczano również możliwość jej zastosowania w odniesieniu do dłuższych rękopisów po uprzednim wyodrębnieniu odpowiednich fragmentów tekstu.

Podstawą tej metody było założenie, że pismo człowieka charakteryzuje się indywidualnym rytmem oraz swoistym sposobem rozmieszczania zapisu na podłożu pisarskim. W praktyce badanie polegało na wyodrębnieniu określonych wyrazów lub fragmentów tekstu, a następnie analizie ich rozmieszczenia przy wykorzystaniu figur geometrycznych oraz specjalnych linii pomocniczych.

Zgodnie z koncepcją autora metody wartość identyfikacyjna miała wynikać z niezmienności proporcji tych linii w rękopisach sporządzonych przez tę samą osobę, nawet w sytuacji świadomego maskowania pisma lub pisania inną ręką. Jednocześnie wskazywano, że metoda ta zawodzi w przypadku ograniczonej przestrzeni pisarskiej lub gdy piszący znajduje się pod wpływem silnych emocji, co znacząco ogranicza jej przydatność praktyczną.

Metoda grafometryczna stanowi jedno z pierwszych podejść badawczych opartych na analizie geometrycznych parametrów pisma ręcznego. Za jednego z twórców grafometrii uważa się Edmonda Locarda, choć wkład w rozwój tej koncepcji mieli również inni badacze, m.in. Pierre Humbert i Persifor Frazer. Metoda ta opiera się na analizie mierzalnych cech pisma traktowanych jako względnie stałe elementy grafizmu.

W ramach badań grafometrycznych dokonuje się licznych pomiarów geometrycznych, takich jak:

• długość poszczególnych elementów liter,
• kąty nachylenia znaków graficznych,
• krzywizna łuków i owali,
• odległości między literami i elementami zapisu.

Uzyskane wartości poddawane są następnie analizie statystycznej. Na podstawie pomiarów wyznacza się średnie proporcje poszczególnych elementów pisma, a następnie przedstawia je w postaci krzywych wykresów w układzie współrzędnych. Zgodność krzywych uzyskanych dla materiału dowodowego i porównawczego może wskazywać na wspólnego wykonawcę zapisu.

Metoda ta cechuje się dużym stopniem obiektywizacji badań, ponieważ opiera się na danych liczbowych i pomiarach geometrycznych. Jednocześnie wskazuje się, że jej wadą jest koncentracja wyłącznie na mierzalnych cechach zewnętrznych pisma, bez uwzględnienia elementów dynamicznych związanych z motoryką pisania.

Metoda Matwiejewa również należy do metod wykorzystujących mierzalne parametry pisma ręcznego. Jej podstawą jest założenie, że każdy człowiek posiada indywidualny sposób przesuwania punktu podparcia ręki podczas pisania, a także charakterystyczną amplitudę ruchów pisarskich. Parametry te wpływają na sposób nachylenia i rozmieszczenia liter w tekście.

W badaniach prowadzonych tą metodą dokonuje się pomiarów kątów nachylenia liter względem linii podstawowej tekstu. Wyniki tych pomiarów przedstawiane są w układzie współrzędnych w postaci krzywej obrazującej zmienność nachylenia liter w analizowanym tekście.

Aby uniknąć nadmiernego zagęszczenia danych, pomiarów dokonuje się zazwyczaj dla co drugiej lub co trzeciej linii tekstu. Analizie poddaje się przede wszystkim proste trzony liter, ponieważ elementy owalne lub nieregularne mogą utrudniać precyzyjne określenie kąta nachylenia.

Jeżeli krzywe uzyskane dla materiału dowodowego oraz porównawczego wykazują zbieżność, może to stanowić podstawę do wnioskowania o wspólnym autorstwie analizowanych zapisów. Twórca metody wskazywał jednak, że jej skuteczność jest ograniczona w przypadku pisma niedojrzałego lub sporządzonego w nietypowych warunkach.